Tehdit Suçu (TCK 106): Cezası, Şikâyet, Zamanaşımı, Emsal Kararlar ve Savunma Rehberi 2026

1. Madde Yapısı ve Tarihçe

TCK m. 106, “Hürriyete Karşı Suçlar” bölümünde yer alır ve kişinin iç huzurunu bozarak karar verme ve hareket etme özgürlüğünü korur. Madde üç fıkradan oluşur: birinci fıkra temel hâli ve malvarlığına ya da başka bir kötülüğe yönelik daha hafif hâli, ikinci fıkra cezayı artıran nitelikli hâlleri, üçüncü fıkra ise tehdit amacıyla işlenen öldürme, yaralama ve mala zarar verme suçlarının ayrıca cezalandırılacağını düzenler.

765 sayılı eski Türk Ceza Kanunu tehdidi farklı maddelerde ve şartlı ile şartsız tehdit ayırımıyla düzenlerdi. 5237 sayılı Kanun ise tek bir maddede, tehdit edilen kötülüğün türüne göre ayırım yapan bir sistem kurmuştur. Maddenin bugünkü metnine ulaşan başlıca değişiklikler şunlardır:

Fiil 4 Haziran 2025'ten önce işlenmişse, TCK m. 7/2'deki lehe kanun ilkesi nedeniyle nitelikli tehdit bakımından eski ceza aralığı (2–5 yıl) göz önünde bulundurulur.

Anayasa Mahkemesi denetimi

Anayasa Mahkemesi, m. 106'ya yönelik itirazlarını şu kararlarla reddetmiştir:

• AYM, E. 2010/68, K. 2011/114, 30.06.2011: m. 106/2'nin (c) bendine yönelik itiraz oybirliğiyle reddedilmiştir.

• AYM, E. 2015/54, K. 2015/83, 30.09.2015 (RG 21.10.2015): m. 106/1'in birinci cümlesindeki “altı aydan” ibaresinin iptali istemi oyçokluğuyla reddedilmiştir; iki üyenin karşıoy yazısı bulunmaktadır.

• AYM, E. 2017/140, K. 2017/177, 28.12.2017 (RG 31.01.2018): TCK m. 75/1'deki “uzlaşma kapsamındaki suçlar hariç olmak üzere” ibaresinin m. 106/1'deki tehdit suçu yönünden Anayasa'ya aykırı olmadığına karar verilmiştir.

• AYM, E. 2025/8, K. 2025/125, 03.06.2025 (RG 11.08.2025): silahla tehdite ilişkin m. 106/2-a bendi Anayasa'ya aykırı bulunmamıştır.

2. Suçun Unsurları

Fail ve mağdur

Suçun faili herkes olabilir; tehdit özgü suç değildir. Mağdur gerçek kişidir ve tehdidin muhatabı olarak belirli ya da belirlenebilir olmalıdır. Tehdit, mağdurun kendisine veya yakınına yönelik bir kötülük bildirimi olabilir. Kanun “yakın” kavramını ayrıca tanımlamaz; yakınlık, mağdur için önem taşıyan, onun huzurunu etkileyecek yakınlıkta kişiler bakımından olayın özelliğine göre değerlendirilir.

Maddi unsur

Tehdit, failin iradesine bağlı bir kötülüğün gelecekte gerçekleştirileceğinin mağdura bildirilmesidir. Bildirim sözle, yazıyla, işaretle ya da davranışla; yüz yüze, telefonla, mesajla veya üçüncü bir kişi aracılığıyla yapılabilir. Kanun, bildirilen kötülüğün türüne göre iki hâl ayırmıştır:

• Hayat, vücut veya cinsel dokunulmazlığa saldırı: “Seni öldüreceğim”, “bacaklarını kıracağım” gibi sözler bu grupta değerlendirilir. Temel hâl budur ve şikâyete bağlı değildir.

• Malvarlığı itibarıyla büyük zarar veya sair kötülük: “Arabanı yakarım”, “seni işinden attırırım” gibi sözler bu gruba girebilir. Bu hâl daha hafif cezalandırılır ve mağdurun şikâyetine bağlıdır.

“Şunu yapmazsan şunu yaparım” biçimindeki şartlı sözler TCK'da ayrı bir suç tipi olarak düzenlenmemiştir. Şart, tehdidin varlığını ortadan kaldırmaz; ancak amaç bir menfaat sağlamaksa şantaj (TCK m. 107) veya yağma gibi daha ağır suçlar gündeme gelebilir.

Ciddiyet ve kesinlik

Tehdit, mağdurun iç huzurunu bozmaya elverişli olmalıdır. Şaka niteliğinde, açıkça abartılı veya gerçekleşmesi imkansız olduğu anlaşılan sözler suç oluşturmayabilir. Madde gerekçesine göre tehdidin ciddi görünmesi yeterlidir; kötülüğün gerçekleşmesi ya da mağdurun gerçekten korkmuş olması aranmaz. Yargıtay, sözü bağlamından koparmadan; tarafların ilişkisine, önceki çatışmaya, sözün söylendiği ortama ve ses tonuna bakarak bir bütün olarak değerlendirir. Geçmişte kalmış bir olaya ilişkin sitem veya geleceğe yönelik kesin bir kötülük vaadi içermeyen belirsiz sözler de bu nedenle her zaman tehdit sayılmaz.

Manevi unsur

Tehdit yalnızca kasten işlenebilir; taksirle işlenmesi mümkün değildir. Fail, kötülük bildirdiğini ve bunun mağdurun huzurunu bozabileceğini bilmeli ve bunu istemelidir. Öfke veya sinir anında söylenen sözler tek başına kastı ortadan kaldırmaz; ancak sözün bağlamı, kast tartışmasında belirleyici olur.

Hukuka aykırılık ve tahrik

Hakkını kullanma niteliğinde bildirimler (“dava açacağım”, “şikâyet ederim”) tek başına tehdit değildir. Fail mağdurun haksız bir fiiliyle öfkelenerek söylemişse, TCK m. 29'daki haksız tahrik hükmü cezanın belirlenmesinde değerlendirilebilir. Haksız tahrik suçu ortadan kaldırmaz, yalnızca cezada indirim sebebi olabilir.

Tamamlanma

Suç, kötülük bildiriminin mağdura ulaşmasıyla tamamlanır. Bildirimin mağdura hiç ulaşmadığı durumlarda suçun oluşup oluşmadığı olayın özelliğine göre tartışmalıdır.

3. Cezalar ve Nitelikli Hâller

TCK m. 106'daki yaptırımlar, tehditin türüne ve işlenme biçimine göre ayrışır:

Nitelikli hâller

TCK m. 106/2'de sayılan hâllerden biri gerçekleşirse ceza iki yıldan yedi yıla kadar hapistir:

Birden fazla nitelikli hâlin bir arada bulunması ayrı ayrı ceza doğurmaz; ancak hâkim temel cezayı belirlerken (TCK m. 61) bunu göz önünde tutabilir. Sosyal medya veya mesajla işlenen tehditte “alenen” işlenme, m. 106'da ayrı bir nitelikli hâl olarak sayılmamıştır.

Cezanın belirlenmesi

Hâkim önce temel cezayı TCK m. 61 ölçüleriyle alt ve üst sınır arasında belirler. Sonra haksız tahrik (m. 29), takdiri indirim (m. 62), zincirleme suç (m. 43) gibi hükümleri uygular. Ardından hapis cezasının adli para cezasına çevrilmesi (m. 50), ertelenmesi (m. 51) veya hükmün açıklanmasının geri bırakılması (CMK m. 231) değerlendirilir.

Örnek ceza hesapları

Aşağıdaki hesaplar kavramsal ve basitleştirilmiş örneklerdir; somut dosyada hâkimin takdiri belirleyicidir.

• Örnek 1 (temel tehdit): Hâkim, “seni öldüreceğim” sözleri için temel cezayı 8 ay belirlesin ve m. 62 uyarınca 1/6 indirim yapsın. 8 ayın 1/6'ı 1 ay 10 gündür; sonuç ceza 6 ay 20 gün hapistir. Bu ceza HAGB ve erteleme sınırlarının altındadır.

• Örnek 2 (silahla tehdit): Hâkim, 2026'da işlenen silahla tehdit için temel cezayı 3 yıl belirlesin ve 1/6 takdiri indirim uygulasın. 3 yılın 1/6'sı 6 aydır; sonuç ceza 2 yıl 6 ay hapistir. Bu miktar HAGB ve erteleme için aranan iki yılı aştığından bu kurumlar uygulanamaz.

• Örnek 3 (zincirleme tehdit): Aynı kişiye aynı suç kararı kapsamında üç ayrı günde mesajla tehdit edilsin ve temel ceza 1 yıl olsun. TCK m. 43/1 uyarınca ceza 1/4'ten 3/4'e kadar artırılır; 1/4 artırımda sonuç 1 yıl 3 aydır.

4. Komşu Suçlarla Ayırım

Tehdit, genel ve tamamlayıcı nitelikte bir suç tipidir. Kötülük bildirimi başka bir suçun unsuru veya nitelikli hâli olarak zaten cezalandırılıyorsa, ayrıca tehdit cezası verilmemesi gerekir. Suçun vasfı önemlidir; çünkü şikâyet şartı, uzlaştırma, görevli mahkeme ve zamanaşımı vasıfa göre değişir.

Emsal: Yargıtay Ceza Genel Kurulu, E. 2018/46, K. 2021/38, 16.02.2021 (karar incelemesine göre): Sanık bir duruşma salonunda mağdura hem “seni öldüreceğim” hem de ağır bir hakaret sözü söylemiştir. Genel Kurul, sözleri olayın bütünlüğü içinde değerlendirmiş ve tek bir tehdit suçu oluştuğunu kabul etmiştir; kararın karşı oyu bulunmaktadır.

Sözün tehdit mi hakaret mi olduğu tartışmalı olduğunda, cümlelerin tek tek değil, söylendikleri bağlamda bir bütün olarak okunması gerektiği unutulmamalıdır. Ayrıca dijital ortamda sürekli mesaj atan kişi hakkında bu mesajların içeriğine göre hem tehdit hem ısrarlı takip veya huzur bozma suçu birlikte tartışılabilir.

5. Şikâyet, Uzlaştırma ve Zamanaşımı

Şikâyet

Hayat, vücut veya cinsel dokunulmazlığa yönelik saldırı tehdidi şikâyete bağlı değildir; savcılık suçu öğrendiği anda resen soruşturma başlatır. Mağdur dilerse yine de ihbar veya şikâyette bulunarak süreci başlatabilir. Buna karşılık malvarlığına büyük zarar veya sair kötülük tehdidi, mağdurun şikâyeti üzerine soruşturulur.

Şikâyete bağlı hâlde şikâyet süresi altı aydır (TCK m. 73/1). Süre, şikâyet hakkı sahibinin fiili ve failin kim olduğunu bildiği veya öğrendiği günden başlar; ancak zamanaşımı süresini geçemez (m. 73/2). Şikâyet; Cumhuriyet başsavcılığına, kolluk birimlerine veya mahkemeye yapılabilir (CMK m. 158). Örneğin mağdur “Arabanı yakarım” sözlerini 1 Ekim 2026'da öğrendiyse, şikâyet için tanınan süre yaklaşık 1 Nisan 2027'de dolar. Tehdidin hangi gruba girdiği tartışmalıysa güvenli yol, altı ayı beklemeden şikâyette bulunmaktır.

Şikâyetten vazgeçmenin sonuçları TCK m. 73'te düzenlenmiştir ve şikâyete bağlı suçta kural olarak davanın düşmesine yol açar. Resen soruşturulan hâllerde ise mağdurun “şikâyetçi değilim” demesi tek başına davayı bitirmez; ancak uzlaşma sonucu doğurabilir.

Uzlaştırma

TCK m. 106'nın birinci fıkrasındaki tehdit, şikâyete bağlı olup olmadığına bakılmaksızın CMK m. 253/1-b hükmüne göre uzlaştırma kapsamındadır; bu hüküm 6763 sayılı Kanunla (24.11.2016) eklenmiştir. İkinci fıkradaki nitelikli hâller uzlaştırma dışındadır.

Süreçte Cumhuriyet savcısı (soruşturmada) veya mahkeme (kovuşturmada) dosyayı uzlaştırmacıya gönderir. Taraflar uzlaşırsa ve kararlaştırılan edim yerine getirilirse, soruşturmada kovuşturmaya yer olmadığına, kovuşturmada davanın düşmesine karar verilir. Uzlaşma sağlanamazsa dosya normal yoluyla sürer. Uzlaştırma kapsamındaki bir suç kapsam dışı bir suçla birlikte işlenmişse genel kural uzlaşma hükümlerinin uygulanmamasıdır (CMK m. 253/3); 7531 ve 7571 sayılı Kanunlarla bu fıkraya getirilen değişikliklerin tehdit bakımından sonuçları dosya bazında ayrıca kontrol edilmelidir.

Önödeme (TCK m. 75), uzlaştırma kapsamındaki suçları dışladığından temel tehdit bakımından uygulanmaz.

Emsal: Yargıtay Ceza Genel Kurulu, E. 2021/38, K. 2023/256, 04.05.2023: Yargıtay 4. Ceza Dairesi, TCK m. 106/1-1 kapsamındaki tehdit mahkûmiyetini, uzlaştırma yapılmadan karar verilemeyeceği gerekçesiyle bozmuş; yerel mahkeme, tehdidin eşe karşı yaralamayla birlikte işlendiğini belirterek diretmiştir. Genel Kurul uzlaştırma konusuna girmeden, dava zamanaşımı nedeniyle davanın düşmesine karar vermiştir.

Zamanaşımı

Emsal: Yargıtay Ceza Genel Kurulu, E. 2021/38, K. 2023/256, 04.05.2023: Temel tehdit suçunda TCK m. 66/1-e ve 67/4 uyarınca kesintili dava zamanaşımı 12 yıl olarak uygulanmıştır. Karara göre hükmün açıklanmasının geri bırakılmasında zamanaşımı yalnızca denetim süresi içinde durur (CMK m. 231/8); denetim süresinde yeni bir kasten suçun işlenmesi ise tek başına zamanaşımını durduran bir neden değildir.

Dava zamanaşımı resen göz önünde bulundurulur ve şüpheli veya sanık bundan vazgeçemez. Örneğin temel tehdit fiili 10 Mart 2026'da işlendiyse 8 yıllık süre yaklaşık Mart 2034'te dolar; kesilme hâlinde azami süre 12 yıl olduğundan en geç yaklaşık Mart 2038'dir. Kesilme sebepleri ve hesaplama dosyadaki işlemlere göre ayrıca yapılmalıdır.

6. Soruşturma, Delil, Kovuşturma ve Görevli Mahkeme

Soruşturma aşaması

Soruşturma, ihbar veya şikâyet üzerine ya da savcılığın resen haberdar olmasıyla başlar (CMK m. 158). Kolluk ve Cumhuriyet savcısı mağdurun, şüphelinin ve tanıkların ifadesini alır, delilleri toplar. Temel tehditte dosya önce uzlaştırma yönünden değerlendirilir. Yeterli şüphe bulunursa iddianame düzenlenir (CMK m. 170); bulunmazsa kovuşturmaya yer olmadığına karar verilir (CMK m. 172). Mağdur bu karara karşı tebliğinden itibaren 15 gün içinde sulh ceza hâkimliğine itiraz edebilir (CMK m. 173).

Şüphelinin ifade sürecinde susma hakkı ve müdafi yardımından yararlanma hakkı vardır (CMK m. 147). Tehdit suçlamalarında sözlerin bağlamı, ifadelerin ilk hâlinde nasıl kaydedildiği ve ifade tutanağının doğru yazılıp yazılmadığı sonuç bakımından belirleyici olabilir. Bu nedenle Eskişehir'de soruşturma aşamasında ifade vermeden önce Eskişehir Avukat Beyhan CAYMAZ gibi bir ceza avukatından hukuki yardım almak, dosyanın içeriğini görerek savunma stratejisi belirlemek açısından faydalıdır.

Tutuklama ve adli kontrol, kuvvetli suç şüphesi ile somut bir tutuklama nedeninin bulunmasına ve ölçülülük ilkesine bağlıdır (CMK m. 100, 109). Temel tehditte genellikle tutuklama yerine daha hafif tedbirler tercih edilir; silah, ısrarlı tehdit veya mağdura yaklaşma gibi somut riskler varsa adli kontrol ya da koruma tedbirleri gündeme gelebilir.

Deliller

Tehdit çoğunlukla sözlü ve kişiler arası olduğundan ispat zor olabilir. Sık kullanılan deliller şunlardır:

• Tanık beyanları: Tehdidi duyan veya olaydan hemen sonra mağdurun anlattıklarını dinleyen kişiler.

• Mesaj ve sosyal medya kayıtları: WhatsApp, SMS, DM ve e-posta içerikleri; ekran görüntüsünün yanı sıra cihazın kendisinin incelenmesi ve tespit tutanağı önem taşır.

• Kamera ve ses kayıtları: Ses kaydının hukuka uygunluğu, kaydın alınma biçimine ve kaydı alanın konuşmanın tarafı olup olmadığına göre tartışılabilir.

• Telefon kayıtları: Arama kayıtları ve baz bilgileri, ancak CMK'daki yasal koşullar var olduğunda ve karara dayanılarak istenebilir.

• Ele geçirilen aletler: Silah veya benzeri alet bulunursa niteliği bilirkişi incelemesiyle belirlenir.

• Tutanak ve raporlar: Olay yeri, tespit ve arama tutanakları; gerekirse mağdurun durumuna ilişkin raporlar.

Hukuka aykırı yoldan elde edilen deliller hükme esas alınamaz; bu nedenle delilin nasıl elde edildiği de incelenir.

İddianame, kovuşturma ve görevli mahkeme

Tehdit suçlarında görevli mahkeme asliye ceza mahkemesidir; ceza üst sınırı 7 yıl olduğundan nitelikli hâller de ağır ceza görevine girmez. Yetki, kural olarak suçun işlendiği yer mahkemesine aittir (CMK m. 12); mesaj veya telefonla işlenen tehditte yetkili yerin belirlenmesi olayın özelliğine göre tartışmalı olabilir. Mağdur, suçtan zarar gören sıfatıyla katılan olarak davaya katılabilir (CMK m. 237 ve devamı). Koşulları varsa basit yargılama usulü (CMK m. 251) uygulanabilir. Hükme karşı istinaf ve ceza miktarına göre temyiz yollarına başvurulabilir.

7. HAGB, Erteleme, Adli Para Cezası ve Tazminat

Hükmün açıklanmasının geri bırakılması (HAGB)

CMK m. 231 uyarınca iki yıl veya daha az süreli hapis cezası ya da adli para cezası için HAGB kararı verilebilir. Bunun için sanığın daha önce kasten işlenmiş bir suçtan mahkûm olmamış olması, yeniden suç işlemeyeceği yönünde kanaat oluşması ve varsa mağdurun zararının giderilmesi gibi koşullar aranır. Tehdit için öngörülen cezanın alt sınırı çoğu zaman bu eşiğin altında kaldığından HAGB sıkça gündeme gelir. Nitelikli tehditte ise ceza iki yılı aşarsa HAGB uygulanamaz. Denetim süresi içinde kasten yeni bir suç işlenmezse ve yükümlülüklere uyulursa dava düşer; denetim süresinde zamanaşımı durur (CMK m. 231/8). 7571 sayılı Kanunla HAGB kararlarına karşı başvuru yolunun yeniden düzenlendiği bildirilmektedir; güncel kanun yolu dosya bazında kontrol edilmelidir.

Hapis cezasının çevrilmesi ve ertelenmesi

HAGB uygulanmazsa mahkeme, TCK m. 50 uyarınca bir yıl veya daha kısa süreli hapis cezasını adli para cezasına veya diğer seçenek yaptırımlara çevirebilir. İki yıl veya daha az süreli hapis cezası ise TCK m. 51'de aranan koşullar varsa ertelenebilir. Bu kurumlarda hâkim sanığın kişiliğini, fiilin ağırlığını ve yeniden suç işleme ihtimalini birlikte değerlendirir.

Adli para cezası

Adli para cezası, gün sayısının bir günlük karşılıkla çarpılmasıyla hesaplanır (TCK m. 52). 7499 sayılı Kanunla belirlenen bir günlük karşılık aralığı 100 TL ile 500 TL arasındadır; güncel tutarın yayımlandığı tarihte kontrol edilmesi gerekir. Malvarlığı tehdidinde hapis yerine adli para cezası seçilirse bu hesap uygulanır.

Tazminat

Tehdit, kişilik haklarına saldırı oluşturduğundan mağdur manevi tazminat talep edebilir. Ceza mahkemesi bu talep hakkında karar vermez; tazminat için hukuk mahkemesinde dava açılması gerekir. Haksız fiil nedeniyle tazminat davasında zamanaşımı, fiil aynı zamanda ceza zamanaşımına tabi bir suç oluşturuyorsa daha uzun olan ceza zamanaşımına göre belirlenebilir (TBK m. 72); bu konuda dosya bazında bir hukukçuya danışılmalıdır. Mahkûmiyet kararı, hukuk mahkemesini bağlamasa da delil değeri taşıyabilir.

8. İlk Adımlar

Mağdur için

Şüpheli için

• Çağrıyı ciddiye alın: İfadeye davet edildiğinizde nedenini ve sıfatınızı (şüpheli mi, tanık mı) öğrenin. Susma hakkınızı ve avukat yardımından yararlanma hakkınızı kullanabilirsiniz.

• Avukatla gidin: İfade verilmeden önce Eskişehir Avukat Beyhan CAYMAZ gibi bir ceza avukatından destek almak, dosyadaki delillerin ve sözlerin bağlamının doğru anlatılması açısından önem taşır.

• Delilleri silmeyin: Mesajları ve kayıtları silmek hem lehinize olan bağlamı yok eder hem de olumsuz yorumlanabilir.

• Mağdurla iletişim kurmayın: Yeni mesaj, arama veya aracılar yoluyla baskı yeni bir suç olarak değerlendirilebilir; uzlaştırma süreci varsa iletişim uzlaştırmacı aracılığıyla yürür.

• Uzlaştırma teklifini değerlendirin: Uzlaşma sağlanır ve edim yerine getirilirse dosya kapanır. Teklifi reddetmenin sonuçlarını avukatınızla birlikte tartışın.

• Süreleri takip edin: İddianame, itiraz ve kanun yolu süreleri kısadır. İstinaf süresi kural olarak yedi gündür (CMK m. 273); süreyi kaçırmamak için hükmü tebliğ alır almaz değerlendirin.

9. Yargıtay'ın Yerleşik Yaklaşımı

Yargıtay, tehdit dosyalarında sözün kendisinden çok bağlamına, tarafların ilişkisine, tehdidin ciddiyetine ve suç vasfına bakar. Aşağıdaki tablo, rehberde incelenen başlıca konuları ve ilgili kararları özetler; (*) ile işaretli kararlar yayımlanmadan önce karar metninden doğrulanmalıdır.

Emsal: Yargıtay Ceza Genel Kurulu, E. 2015/1189, K. 2018/377, 27.09.2018 (*): Sanık eşine "bu evi de seni de yakarım" demiş ve mahkeme bunu m. 106/1'in ikinci cümlesi kapsamında değerlendirerek adli para cezası vermiştir. Genel Kurul, aleyhe değiştirme yasağının cezanın tür ve miktarını kapsadığını, suç vasfını kapsamadığını kabul ederek bozma yapılması gerektiğini belirtmiştir; karara karşı oy yazılmıştır.

Bu kararlar genel eğilimi gösterir; her dosyada olayın somut özellikleri belirleyici olur. Aynı söz, kimden kime, hangi ortamda ve hangi geçmişle söylendiğine göre farklı değerlendirilebilir.

10. Dijital Ortamda Tehdit (Mesaj, Sosyal Medya, Telefon)

Tehdit için araç sınırı yoktur; WhatsApp ve SMS mesajları, doğrudan mesajlar (DM), e-posta, yorum, sesli mesaj ve canlı yayın üzerinden de işlenebilir. TCK m. 106 yazılı veya sözlü bildirim ayrımı yapmaz. Önemli olan, bildirimin kötülük içermesi, ciddi olması ve mağdurun huzurunu bozmaya elverişli olmasıdır.

Hangi mesajlar suç sayılabilir

Doğrudan ve belirli bir kötülük vaadi içeren mesajlar ("seni bulacağım, kemiklerini kıracağım" gibi) tehdit oluşturabilir. Emoji, hikâye (story) veya paylaşım yoluyla dolaylı yapılan göndermelerde bağlam belirleyici olur; mahkeme mesajın kimi hedef aldığına, öncesindeki yazışmalara ve taraflar arasındaki geçmişe bakar. Mesajla söylenen sözlerin hakaret mi tehdit mi sayılacağı da içeriğe göre belirlenir (bkz. 9. bölüm, 4. Ceza Dairesi, E. 2021/9984, K. 2023/18994 (*)). TCK m. 106'da "alenen" işlenme ayrı bir nitelikli hâl olarak sayılmamıştır; bu nedenle sosyal medyada herkese açık paylaşım, tek başına cezayı 106/2 aralığına taşımaz.

İspat ve delil

• Ekran görüntüsü yeterli olmayabilir: Görüntü tek başına sahte olduğu iddiasıyla tartışılabilir. Telefonun incelenmesi, mesaj zincirinin tamamı, tespit tutanağı veya noter tespiti delilin güvenilirliğini artırır.

• Hesap sahibinin belirlenmesi: Sahte veya anonim hesap kullanılmışsa abonelik, IP ve platform kayıtları üzerinden kimlik tespiti gerekir; yurt dışı platformlardan yanıt gecikebilir.

• Silinen mesajlar: Gönderen silse bile karşı tarafın cihazı, yedekler ve bulut kayıtları delil olabilir.

• Ses kayıtları: Tarafın kendi konuşmasını kaydetmesi ile üçüncü kişinin gizlice kayıt alması farklı değerlendirilir; hukuka uygunluk konusunda destek alınmalıdır.

Anonim veya sahte hesapla yapılan tehdidin "kendisini tanınmayacak bir hâle koyma" ya da "imzasız mektup" bentlerine girip girmediği doktrinde tartışmalıdır; bu tartışma dosyada nitelikli hâl uygulanıp uygulanmayacağını etkileyebilir.

Diğer hukuk yolları

Tehdit içeren içerikler için platforma bildirim yapılabilir. İçeriğin kaldırılması veya erişim engeli talepleri 5651 sayılı Kanun kapsamında ayrıca değerlendirilir. Mesajlar sürekli ve rahatsız edici nitelikteyse ısrarlı takip (TCK m. 123/A) veya huzur ve sükûnu bozma (TCK m. 123) de gündeme gelebilir.

11. İşyerinde ve Aile İçinde Tehdit

İşyerinde tehdit

Amir, işveren veya iş arkadaşı tarafından yapılan tehdit hem ceza hukuku hem iş hukuku bakımından sonuç doğurabilir. Ceza davasında süreç yukarıda anlatıldığı gibi işler. İş hukukunda ise tehdit içeren davranışlar, İş Kanunu'nun haklı fesih hükümleri (m. 24 ve 25) ve işverenin işçiyi koruma borcu çerçevesinde değerlendirilebilir; hangi hükmün uygulanacağı olayın niteliğine ve tarafların konumuna göre belirlenir. İşyerinde tehdit yaşayan kişinin yazışmaları, tanıkları ve kamera kayıtlarını korumasında, yönetime yazılı bildirimde bulunmasında ve süreleri kaçırmamasında yarar vardır. Kamu görevlisi olan mağdura yönelik tehdit ise başlı başına nitelikli hâl sayılmaz (bkz. 9. bölüm, Ceza Genel Kurulu, E. 2024/231, K. 2024/325 (*)).

Aile içinde tehdit ve 6284 sayılı Kanun

Tehdit kadına karşı işlenirse TCK m. 106/1'deki cezanın alt sınırı dokuz aydır. Ayrıca 6284 sayılı Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun, ceza davasından bağımsız koruma tedbirleri öngörür. Hâkim, şiddet uygulayanın mağdura tehdit veya hakaret içeren davranışlarda bulunmamasına, mağdura yaklaşmamasına ve iletişim araçlarıyla rahatsız etmemesine karar verebilir (m. 5). Koruma kararı verilirken şiddetin uygulandığına dair somut delil aranmayacağı da kanunda öngörülmüştür (m. 8/3). Tedbire aykırı davranış, kanunda düzenlenen yaptırımlara yol açar.

Ağır tehdit, Türk Medeni Kanunu m. 162 kapsamında boşanma sebebi olarak da ileri sürülebilir; hâkim bunu olayın bütününe göre değerlendirir. Aile içinde "seni de bu evi de yakarım" gibi sözler Yargıtay'a ulaşan bir dosyada tehdit olarak değerlendirilmiştir (bkz. Ceza Genel Kurulu, E. 2015/1189, K. 2018/377, 27.09.2018 (*)). Çocuğa veya yakına yönelik tehdit de mağdurun kendisine yönelik tehdit gibi değerlendirilir; çünkü kanun "kendisinin veya yakınının" hayatına, vücut veya cinsel dokunulmazlığına yönelik saldırıyı kapsar.

Sıkça Sorulan Sorular

1. “Seni öldüreceğim” demek her zaman tehdit suçu olur mu?

Hayır, her zaman değil. TCK m. 106/1 hayata yönelik saldırı bildirimini cezalandırır; ancak sözün ciddi olması ve mağdurun huzurunu bozmaya elverişli olması gerekir. Mahkeme sözün söylendiği ortama, taraflar arasındaki geçmişe ve olayın bütününe bakar. Şaka niteliğindeki veya kesin bir kötülük vaadi taşımayan sözler suç oluşturmayabilir. Buna karşılık kavga sırasında söylenmiş olsa bile ciddi görünen bir ölüm tehdidi suç sayılabilir. Bu nedenle sözün bağlamını gösteren tanık ve kayıtlar dosyada önem taşır.

2. Öfkeyle söylenen sözler tehdit sayılır mı?

Öfke tek başına suçu ortadan kaldırmaz. Tehdit kasten işlenen bir suçtur; fail kötülük bildirdiğini ve bunun mağdurun huzurunu bozabileceğini bilmelidir. Anlık bir tepki olarak söylenen ve ciddi görünmeyen sözlerde kast tartışılabilir. Mahkeme sözden sonraki davranışlara, silah bulundurulup bulundurulmadığına ve sözlerin tekrarlanıp tekrarlanmadığına bakar. Mağdurun haksız bir fiili nedeniyle öfkelenilmişse TCK m. 29 kapsamında tahrik indirimi de gündeme gelebilir. Dolayısıyla öfke bir savunma unsuru olabilir ama otomatik bir kurtuluş değildir.

3. Tehdit suçunun oluşması için mağdurun gerçekten korkmuş olması gerekir mi?

Hayır. Madde gerekçesine göre tehdidin ciddi görünmesi ve korkutmaya elverişli olması yeterlidir. Kötülüğün gerçekleşmesi, failin bunu yapabilecek durumda olması veya mağdurun fiilen korkmuş olması aranmaz. Mağdurun sakin kalması ya da tepkisiz görünmesi, suçun oluşmadığı anlamına gelmez. Yine de sözün gerçekten korkutmaya elverişli olup olmadığı, mağdurun tepkisi ve olayın koşulları birlikte değerlendirilir.

4. Tehdit suçunun cezası ne kadardır?

Hayat, vücut veya cinsel dokunulmazlığa saldırı tehdidinde ceza altı aydan iki yıla kadar hapistir; suç kadına karşı işlenirse alt sınır dokuz aydır. Malvarlığına büyük zarar veya sair kötülük tehdidinde, mağdurun şikâyeti üzerine, iki aydan altı aya kadar hapis ya da adli para cezası verilir. Silahla, kimlik gizleyerek, imzasız mektupla, özel işaretlerle, birden fazla kişiyle veya örgüt gücüyle işlenen tehditte ceza iki yıldan yedi yıla kadar hapistir. Tehdit amacıyla kasten öldürme, yaralama veya mala zarar verme ayrıca cezalandırılır (m. 106/3). Hâkim somut cezayı TCK m. 61 ölçülerine, indirim ve artırım hükümlerine göre belirler.

5. 7550 sayılı Kanundan önce işlenen silahlı tehditte hangi ceza uygulanır?

7550 sayılı Kanun 4 Haziran 2025'te yürürlüğe girmiş ve nitelikli tehdidin üst sınırını beş yıldan yedi yıla çıkarmıştır. Cezayı ağırlaştıran bu değişiklik kural olarak yürürlük tarihinden sonra işlenen fiillere uygulanır. Fiil 4 Haziran 2025'ten önce işlenmişse, lehe kanun ilkesi nedeniyle (TCK m. 7/2) iki yıldan beş yıla kadar olan eski aralık esas alınır. Dava zamanaşımı bakımından da eski aralık şüpheli veya sanığın lehine sonuç doğurabilir. Fiilin kesin tarihi tartışmalıysa veya fiil sürekliyse hangi kısmın hangi hükme tabi olduğu ayrıca incelenmelidir.

6. Kadına karşı işlenen tehdidin cezası farklı mıdır?

Evet. 7406 sayılı Kanunla (12.05.2022) TCK m. 106/1'e, suçun kadına karşı işlenmesi hâlinde cezanın alt sınırının dokuz aydan az olamayacağı hükmü eklenmiştir. Üst sınır iki yıl olarak kalmıştır. Bu hüküm temel tehdit için geçerlidir; “kadına karşı” ifadesinin kapsamı bazı olaylarda tartışılabilir. Uzlaştırma kapsamı CMK m. 253'te birinci fıkranın tamamı için öngörüldüğünden kural olarak devam eder, ancak aile içi şiddet bağlamında uzlaştırmanın uygulanıp uygulanmayacağı dosya bazında değerlendirilir. Aile içi dosyalarda 6284 sayılı Kanun kapsamındaki koruma tedbirleri de birlikte istenebilir.

7. “Arabanı yakarım” gibi mala yönelik tehdit şikâyete bağlı mıdır?

Evet. Malvarlığı itibarıyla büyük bir zarar veya sair bir kötülük bildiren tehdit, mağdurun şikâyeti üzerine soruşturulur. Ceza, 7550 sayılı Kanunla belirlenen iki aydan altı aya kadar hapis veya adli para cezasıdır. “Büyük zarar” ve “sair kötülük” ayrımı olayın özelliğine göre yapılır; işten attırma ya da itibarı zedeleme gibi sözler bu gruba girebilir. Söz aynı zamanda mağdurun hayatına veya vücuduna yönelik bir saldırı içeriyorsa temel hâl uygulanır ve şikâyet aranmaz. Şikâyet süresi altı aydır; tereddüt varsa süre dolmadan başvurmak güvenli yoldur.

8. Tehdit suçunda şikâyet süresi ne kadardır ve ne zaman başlar?

Şikâyete bağlı hâlde (malvarlığı veya sair kötülük tehdidi) şikâyet süresi altı aydır. Süre, şikâyet hakkı sahibinin fiili ve faili öğrendiği günden başlar, ancak zamanaşımı süresini aşamaz (TCK m. 73). Süre kaçırılırsa soruşturma ve kovuşturma yapılamaz. Hayat, vücut veya cinsel dokunulmazlığa yönelik temel tehdit için şikâyet süresi aranmaz, ancak zamanaşımı yine işler. Mesajla yapılan tehditlerde süre mesajın görüldüğü günden başlayabileceğinden, tarihi belgelemek önemlidir.

9. Hayat veya vücut tehdidinde mağdur şikâyetini geri alırsa dava düşer mi?

Bu hâl şikâyete bağlı olmadığından, şikâyetten vazgeçme tek başına davayı düşürmez. Savcılık ya da mahkeme dosyayı resen sürdürür. Ancak taraflar uzlaşırsa ve kararlaştırılan edim yerine getirilirse soruşturma kovuşturmaya yer olmadığı kararıyla, kovuşturma ise davanın düşmesiyle sonuçlanır (CMK m. 253). Mağdurun önceki beyanından dönmesi ispat bakımından dosyayı etkileyebilir; bunun sonuçları somut olaya göre hukuki değerlendirme gerektirir.

10. Uzlaştırma nedir ve tehdit suçunda nasıl işler?

Uzlaştırma, savcının veya mahkemenin tarafları bir uzlaştırmacı aracılığıyla anlaştırmaya çalıştığı yoldur. CMK m. 253/1-b uyarınca TCK m. 106'nın birinci fıkrasındaki tehdit, şikâyete bağlı olup olmadığına bakılmaksızın uzlaştırma kapsamındadır. Soruşturma aşamasında savcı, kovuşturma aşamasında mahkeme dosyayı uzlaştırmacıya gönderir ve taraflar bir edim üzerinde anlaşmaya çalışır. Uzlaşma sağlanır ve edim yerine getirilirse soruşturmada kovuşturmaya yer olmadığına, kovuşturmada davanın düşmesine karar verilir. Uzlaşma sağlanamazsa dosya normal yoluyla devam eder. Edimin içeriği (özür, tazminat, para ödemesi gibi) tarafların anlaşmasına bağlıdır.

11. Nitelikli tehdit neden uzlaştırma dışında kalır ve önödeme uygulanır mı?

CMK m. 253/1-b yalnızca TCK m. 106'nın birinci fıkrasını uzlaştırma kapsamına almıştır; ikinci fıkradaki nitelikli hâller bu listede yer almaz. Bu nedenle silahla veya birden fazla kişiyle işlenen tehdit dosyası uzlaştırmaya gönderilmeden kovuşturmaya ilerler. Önödeme (TCK m. 75), uzlaştırma kapsamındaki suçları dışarıda bıraktığı için temel tehditte uygulanmaz. Anayasa Mahkemesi bu düzenlemeyi tehdit yönünden Anayasa'ya aykırı bulmamıştır (E. 2017/140, K. 2017/177, 28.12.2017). Nitelikli hâl için önödeme düzenlenmemiştir; güncel kapsam için TCK m. 75'in yürürlükteki metni kontrol edilmelidir.

12. Tehdit suçunda dava zamanaşımı kaç yıldır?

Temel tehditte (m. 106/1) dava zamanaşımı sekiz yıldır (TCK m. 66/1-e). Zamanaşımını kesen işlemler yapılırsa süre en çok yarı oranında uzar ve azami süre on iki yıl olur (TCK m. 67/4). Nitelikli tehditte fiil 4 Haziran 2025 ve sonrasında işlenmişse süre on beş yıldır (TCK m. 66/1-d); daha önceki fiillerde lehe kanun ilkesi nedeniyle sekiz yıl esas alınır. Hükmün açıklanmasının geri bırakılmasında zamanaşımı denetim süresi içinde durur (CMK m. 231/8). Dava zamanaşımı resen gözetilir ve şüpheli veya sanık bundan vazgeçemez. Emsal: Yargıtay Ceza Genel Kurulu, E. 2021/38, K. 2023/256, 04.05.2023.

13. Silahla tehdit için silahın gösterilmesi veya kullanılması şart mıdır?

Yargıtay kararlarında silahın tehdit sırasında gösterilmesi veya kullanılması aranmakta, yalnızca silah taşımanın yeterli görülmediği belirtilmektedir. Mağdur olay yerinde yokken silah gösterilmesi bu nedenle silahla tehdit için yeterli sayılmamıştır (Yargıtay 4. Ceza Dairesi, E. 2017/20188, K. 2021/2330 (*)). Silah gerçekten bulunmasa bile korkutucu bir aletin kullanılması farklı bir nitelendirmeye yol açabilir. Silah ele geçirilmişse niteliği bilirkişi incelemesiyle belirlenir. Silahın tehdit sırasında kullanıldığı veya gösterildiğine dair tanık, kamera veya mağdur beyanı bu yüzden önem taşır.

14. Hangi aletler silah sayılır?

Silah kavramı TCK m. 6/1-f'de tanımlanmıştır. Ateşli silahların yanında, niteliği itibarıyla saldırıda veya savunmada kullanılmak üzere yapılmış aletler de bu kapsamda değerlendirilebilir. Bıçak gibi günlük hayatta kullanılan aletlerin silah sayılıp sayılmayacağı, aletin niteliğine ve kullanım biçimine göre belirlenir; Yargıtay'ın bıçak gösterilerek yapılan ölüm tehdidini silahla tehdit kapsamında değerlendirdiği örnekler bulunduğu bildirilmektedir (Yargıtay 4. Ceza Dairesi, E. 2015/6491, K. 2019/11656 (*)). Her somut olayda aletin tehdit sırasındaki işlevi ve mağdurda uyandırdığı korku birlikte değerlendirilir. Bir aletin silah sayılması ceza aralığını iki yıldan yedi yıla taşıdığı için bu nitelendirme dosyanın seyrini değiştirir.

15. İmzasız mektup, maske veya sahte hesapla yapılan tehdit nitelikli hâl midir?

TCK m. 106/2, kendini tanınmayacak hâle koyma, imzasız mektup ve özel işaretlerle işlenen tehdidi nitelikli hâl olarak sayar. Failin kim olduğunun bilinmesi, kimliğin gizlendiği iddiasını zayıflatır; nitekim Yargıtay'ın, tehdit eden kişi bilindiği için nitelikli hâlin oluşmadığını kabul ettiği bir karar bildirilmektedir (Yargıtay 4. Ceza Dairesi, E. 2020/23446, K. 2021/1768 (*)). Notla birlikte mermi bırakılması gibi eylemlerin özel işaret sayıldığı karar örnekleri de aktarılmaktadır (Yargıtay 4. Ceza Dairesi, E. 2018/7100, K. 2021/16282 (*)). Anonim veya sahte sosyal medya hesabının bu kapsama girip girmediği doktrinde tartışmalıdır. Bu nedenle dijital tehditlerde hesap sahibinin kimliği ve hesabın nasıl kullanıldığı ayrıca incelenmelidir.

16. Birden fazla kişinin birlikte tehdit etmesi ne demektir?

TCK m. 106/2'deki bu hâl, tehdidin en az iki kişi tarafından birlikte işlenmesini ifade eder. Sayısal üstünlük mağdurun korkusunu artırdığı için ceza iki yıldan yedi yıla kadar hapistir. Failler tehdit fiiline birlikte katılmalıdır; yalnızca olay yerinde bulunmanın yeterli olup olmadığı olayın özelliğine göre değerlendirilir. Her failin kastı ayrı ayrı araştırılır ve bu hâl uzlaştırma kapsamında değildir. Dosyada kimin ne söylediği ve diğerlerinin nasıl katıldığı tanık beyanları ve kayıtlarla belirlenmelidir.

17. WhatsApp mesajıyla tehdit suçu oluşur mu ve ekran görüntüsü yeterli midir?

Evet, mesajla tehdit suçu oluşabilir; Yargıtay'ın mesajla yapılan sözleri hakaret değil tehdit olarak değerlendirdiği karar örnekleri bulunmaktadır (Yargıtay 4. Ceza Dairesi, E. 2021/9984, K. 2023/18994 (*)). Ekran görüntüsü kolay erişilebilir bir delil olsa da karşı taraf bunun sahte olduğunu ileri sürebilir. Bu yüzden telefonun incelenmesi, mesaj zincirinin bütünü, numaranın kime ait olduğu ve gerekirse noter veya tutanakla tespit önem taşır. Mesajları silmemek ve tarih ile saat bilgilerini korumak gerekir. Mesajın bağlamı da değerlendirilir; tek bir cümleyi öncesinden koparmak yanıltıcı olabilir.

18. Sosyal medyada yapılan paylaşım, hikâye veya yorum tehdit sayılır mı?

Sosyal medyada belirli bir kişiyi hedef alan ve ciddi bir kötülük vaadi içeren paylaşım, hikâye veya yorum tehdit suçunu oluşturabilir. Hedef alınan kişinin belli olmadığı, genel nitelikte veya mecazi söylemlerde suçun oluşması zorlaşır. TCK m. 106'da alenen işlenme ayrı bir nitelikli hâl değildir; bu yüzden paylaşımın herkese açık olması tek başına cezayı artırmaz. Paylaşımın bağlantısı, ekran görüntüsü ve hesabın kime ait olduğu delil olarak önem taşır. İçeriğin kaldırılması için platforma bildirim ve 5651 sayılı Kanun kapsamındaki yollar ayrıca değerlendirilebilir.

19. Telefon görüşmesini kaydetmek hukuka uygun mudur?

Kendi katıldığınız bir görüşmeyi kaydetmek ile üçüncü kişilerin konuşmasını gizlice dinleyip kaydetmek farklı değerlendirilir. Kişilerin aleni olmayan konuşmalarının rızası olmaksızın kaydedilmesi TCK m. 132 ve 133 kapsamında ayrı suçlara yol açabilir. Tarafın kendi konuşmasını kaydetmesinin delil olarak kullanılıp kullanılamayacağı olayın koşullarına göre tartışılır; mahkeme özel hayatın gizliliği ile ispat ihtiyacını dengeler. Kaydın kesintisiz ve değiştirilmemiş olması, kimin ne söylediğinin anlaşılabilmesi delilin değerini artırır. Kaydı hazırlamadan önce hukuki destek almak, hem delilin hem kendi hukuki konumunuzun korunması açısından faydalıdır.

20. Tehdit ve hakaret aynı cümlede varsa iki ayrı ceza mı verilir?

Bu durum olayın bütünlüğüne göre değerlendirilir. Yargıtay Ceza Genel Kurulu, E. 2018/46, K. 2021/38, 16.02.2021 sayılı kararda (karar incelemesine göre) “seni öldüreceğim” sözü ile ağır bir hakaret içeren sözün birlikte tek tehdit oluşturduğunu kabul etmiştir. Kararın karşı oyu vardır ve bazı üyeler iki ayrı suçtan mahkûmiyeti gerekli görmüştür. Bu nedenle her dosyada sözlerin içeriği, aralarındaki bağlantı ve söylenme anı ayrı ayrı incelenir. Hakaret sözlerinin tehditten tamamen bağımsız, ayrı bir bağlamda söylenmesi hâlinde iki ayrı suçun oluşması mümkündür.

21. Tehdit ile şantaj arasındaki fark nedir?

Tehditte fail, bir kötülük bildirerek mağduru korkutur; şantajda ise bir menfaat elde etmek amacıyla kişinin şeref ve saygınlığına zarar verecek bir fiil veya olayı açıklayacağını bildirir (TCK m. 107). Örneğin “seni öldürürüm” tehdit, “para vermezsen özel fotoğraflarını yayınlarım” ise şantaj niteliğindedir. Menfaat sağlanması ve cebir veya tehditle mal alınması hâlinde yağma da gündeme gelebilir. Tehdit suçu tamamlayıcı bir suç olduğundan şantaj veya yağma oluşuyorsa ayrıca tehdit cezası verilmez. Hangi suçun oluştuğunu belirlemek için failin amaç ve talebi dosyada açıkça ortaya konmalıdır.

22. Tehdit ile ısrarlı takip veya huzur ve sükûnu bozma arasındaki fark nedir?

Tehditte hayata, vücuda veya cinsel dokunulmazlığa yönelik ya da başka bir kötülük bildirimi aranır. İsrarlı takip (TCK m. 123/A) ve huzur ve sükûnu bozma (TCK m. 123) ise kötülük bildirimi olmaksızın sürekli arama, mesaj atma veya takip ederek kişiyi rahatsız etmeyi cezalandırır. Sadece “geri dön” diye yüzlerce mesaj atan kişi tehdit değil, ısrarlı takip veya huzur bozma kapsamında değerlendirilebilir. Mesajlar arasında ölüm veya yaralama vaadi varsa tehdit de oluşabilir. Suçların birlikte oluşup oluşmadığı mesajların içeriğine göre belirlenir.

23. Tehdit amacıyla yaralama veya mala zarar verme yapılırsa ayrıca ceza verilir mi?

Evet. TCK m. 106/3 uyarınca tehdit amacıyla kasten öldürme, kasten yaralama veya malvarlığına zarar verme suçu işlenirse, bu suçlardan ayrıca ceza verilir. Örneğin mağduru korkutmak için aracının camlarını kırarak “bu sana uyarıdır” demek, hem mala zarar verme hem tehdit suçunu oluşturabilir. Buna karşılık yaralama fiiliyle birlikte söylenen ve yaralamanın irade beyanı niteliğindeki sözlere ayrıca tehdit cezası verilmediği yönünde karar örnekleri bildirilmektedir (Yargıtay 6. Ceza Dairesi, E. 2023/4752, K. 2023/15274 (*)). Ayrım, tehdidin yaralamadan bağımsız bir amaca hizmet edip etmediğine göre yapılır.

24. Aynı kişiye birden çok mesaj veya birden fazla kişiye tehdit zincirleme suç sayılır mı?

Aynı suç kararı kapsamında aynı kişiye farklı zamanlarda yapılan tehditler, zincirleme suç hükümleri uyarınca tek ceza olarak ele alınır ve ceza dörtte birinden dörtte üçüne kadar artırılır (TCK m. 43). Tek iradi karara dayanan ve bütünlük oluşturan tehditlerde tek ceza verilip artırım yapıldığına dair karar örnekleri bildirilmektedir (Yargıtay 4. Ceza Dairesi, E. 2021/17868, K. 2024/890 (*)). Kısa sürede aynı kastla iki kişiye yapılan tehdidin de zincirleme suç olarak değerlendirildiği örnekler vardır (Yargıtay 4. Ceza Dairesi, E. 2021/4252, K. 2022/8460 (*)). Ancak her mesajın ayrı bir karara dayandığı veya farklı mağdurlara yönelik olduğu durumlarda sonuç değişebilir. Mesaj sayısı, aralarındaki süre ve içerik bu değerlendirmede etkili olur.

25. “Şikâyet ederim” veya “dava açarım” demek tehdit midir?

Hukuka uygun bir hakkı kullanacağını bildirmek, tek başına tehdit sayılmaz. Ancak bu söz, haksız bir menfaat elde etmek amacıyla ve örneğin “para verirsen şikâyet etmem” biçiminde kullanılırsa şantaj veya başka bir suç gündeme gelebilir. Hakkını kullanmanın sınırı, sözün amacını, hakkın gerçekten var olup olmadığını ve talep edilen şeyin hakla ilgisini değerlendirmeyi gerektirir. Normal bir uyarı ile korkutma amacı taşıyan baskı arasındaki ayrım, sözün bağlamına göre yapılır.

26. “Yakın” kimdir ve üçüncü kişiye yönelik tehdit suç oluşturur mu?

TCK m. 106/1, mağdurun kendisine veya yakınına yönelik hayat, vücut ya da cinsel dokunulmazlık tehdidini cezalandırır. Kanun “yakın” kavramını tanımlamaz; eş, çocuk, anne baba gibi mağdur için önemli ve ona yakın kişiler olayın özelliğine göre bu kapsamda değerlendirilir. Çocuğunuza yapılacak bir saldırının bildirilmesi bu nedenle sizin hakkınızda da temel tehdit sayılabilir. Mağdurla yakınlığı bulunmayan bir kişiye yönelik saldırı bildirimi ise, mağduru etkilemiyorsa tehdit oluşturmayabilir veya daha hafif hâle girebilir. Yakınlığın dosyada tanık ve belgelerle gösterilmesi bu yüzden önem taşır.

27. İşyerinde amir veya işveren tehdit ederse ne olur?

Hem ceza hem iş hukuku yolu açıktır. Ceza yolunda Cumhuriyet başsavcılığına şikâyet edilir ve süreç yukarıda anlatıldığı gibi ilerler. İş hukukunda ise tehdit içeren davranışlar, İş Kanunu'nun haklı fesih hükümleri (m. 24 ve 25) ve işverenin işçiyi koruma borcu çerçevesinde değerlendirilebilir. Haklı fesih hakkının kullanımı için kısa hak düşürer süreler vardır (İş Kanunu m. 26), bu nedenle gecikmeden hukuki destek alınmalıdır. Yazışmaları, tanıkları ve varsa kamera kayıtlarını saklamak delil açısından önemlidir. Fesih ve tazminat haklarının kapsamı olayın niteliğine göre ayrıca belirlenir.

28. Karşılıklı tehdit hâlinde ne olur?

Tehditte her fail kendi fiilinden sorumludur; karşı tarafın da tehdit etmiş olması, ilk tehdidi kendiliğinden suç olmaktan çıkarmaz. Hakaret suçunda karşılıklı hakaret için TCK m. 129'da özel bir düzenleme bulunur, ancak tehdit için benzer bir özel kural bulunmadığı kabul edilir. Buna rağmen önce söylenen söz sonradan verilen tepki bakımından haksız tahrik (TCK m. 29) olarak değerlendirilebilir ve ceza indirimine yol açabilir. Karşılıklı tehdit dosyalarında kimin önce başladığı, sözlerin içeriği ve gerçekleşme ihtimali ayrı ayrı incelenir. Her iki taraf da şikâyet etmişse savcılık iki dosyayı birlikte yürütebilir.

29. Aile içi tehditte koruma kararı nasıl alınır?

6284 sayılı Kanun kapsamında mağdur kolluğa, aile mahkemesine veya Cumhuriyet başsavcılığına başvurarak koruma tedbiri isteyebilir. Hâkim, şiddet uygulayanın mağdura tehdit içeren davranışlarda bulunmamasına, yaklaşmamasına ve iletişim araçlarıyla rahatsız etmemesine karar verebilir. Kanunda koruma kararı için şiddetin uygulandığına dair delil aranmayacağı öngörülmüştür; yine de mesajlar, tanıklar ve geçmiş başvurular kararı güçlendirir. Tedbir kararı ceza davasından bağımsızdır ve ceza yargılaması sonuçlanmadan da verilebilir. Acil durumlarda 112, 155 veya ALO 183 Sosyal Destek Hattı yardımcı olabilir.

30. Tehdit nedeniyle şüpheli olarak ifadeye çağrıldım, ne yapmalıyım?

Önce çağrının nedenini ve sıfatınızı (şüpheli mi, tanık mı) öğrenin. Şüpheli olarak ifade verirken susma hakkınız ve avukat yardımından yararlanma hakkınız vardır (CMK m. 147). Ödeme gücünüz yoksa baro aracılığıyla adli yardım istenebilir. İfadeden önce Eskişehir Avukat Beyhan CAYMAZ gibi bir ceza avukatıyla görüşmek, sözlerin bağlamının doğru anlatılması ve dosyadaki delillerin incelenmesi bakımından önem taşır. İfade tutanağını imzalamadan önce dikkatle okuyun; eksik veya yanlış yazılan yerleri düzelttirin. Mağdurla iletişime geçmeyin, mesajları silmeyin ve uzlaştırma teklifi gelirse sonuçlarını avukatınızla değerlendirin.

31. Tehdit suçunda tutuklama veya adli kontrol uygulanır mı?

Tutuklama için kuvvetli suç şüphesi ile somut bir tutuklama nedeni bulunmalı ve tedbir ölçülü olmalıdır (CMK m. 100). Temel tehditte, özellikle mağdurla ilişkisi sürmüyor ve şüphelinin kaçma ya da delilleri karartma riski yoksa, tutuklama beklenen bir tedbir değildir. Silahla, örgüt gücüyle veya tekrarlayan şekilde işlenen ciddi tehditlerde ise adli kontrol ya da koruma tedbirleri, gerekirse tutuklama gündeme gelebilir. Adli kontrolde mağdura yaklaşmama, belirli yerlere gitmeme veya belirli aralıklarla imza verme gibi yükümlülükler (CMK m. 109) uygulanabilir. Bu konuda güncel katalog suç listesi ve somut olay ayrıca incelenmelidir.

32. Tehdit suçunda HAGB, erteleme veya adli para cezasına çevirme mümkün mü?

CMK m. 231 uyarınca iki yıl veya daha az hapis cezasında, koşulları varsa hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilebilir. Temel tehditte ceza çoğunlukla bu sınırın içinde kaldığından HAGB sık değerlendirilir. HAGB uygulanmazsa bir yıl veya daha az hapis cezası TCK m. 50 uyarınca adli para cezasına veya başka bir seçenek yaptırıma çevrilebilir; iki yıl veya daha az hapis cezası ise TCK m. 51'de aranan koşullar varsa ertelenebilir. Nitelikli tehditte iki yıl alt sınır olduğundan, ceza iki yılın üzerine çıktığı takdirde HAGB ve erteleme uygulanamaz. Hâkim bu kurumları sanığın geçmişini, tutumunu ve yeniden suç işleme ihtimalini göz önünde bulundurarak değerlendirir.

33. Tehdit mahkûmiyeti sabıka kaydına işler mi?

Kesinleşen mahkûmiyet kararı adli sicile işlenir ve ilerideki yargılamalarda, kamu görevine girişte veya bazı mesleklerde sonuç doğurabilir. HAGB kararı verilirse denetim süresi içinde kasten yeni bir suç işlenmediği ve yükümlülüklere uyulduğu takdirde dava düşer. HAGB kararlarının hangi kayıtlarda ve kimlere görünür olduğu 5352 sayılı Adli Sicil Kanunu ile ilgili mevzuat çerçevesinde değerlendirilir; kesin bilgi için güncel düzenleme kontrol edilmelidir. Uzlaşma sağlanırsa ve edim yerine getirilirse mahkûmiyet kararı verilmez. Bu nedenle kayıt riski bakımından uzlaştırma süreci ayrıca önem taşır.

34. Mağdur olarak tazminat isteyebilir miyim?

Evet. Tehdit, kişilik haklarına saldırı niteliğinde olduğundan manevi tazminat talep edilebilir. Ceza mahkemesi tazminat hakkında karar vermez; tazminat için hukuk mahkemesinde ayrıca dava açılması gerekir. Ceza dosyasındaki deliller, tanık beyanları ve mahkûmiyet kararı hukuk davasında önemli olabilir; ancak ceza hâkiminin kararı hukuk hâkimini kural olarak bağlamaz (TBK m. 74). Haksız fiil tazminatında zamanaşımı için fiil aynı zamanda ceza zamanaşımına tabi bir suç oluşturuyorsa daha uzun olan süre dikkate alınabilir (TBK m. 72); süre konusunda hukuki destek almak gerekir.

35. Görevli mahkeme hangisidir ve dava ne kadar sürer?

Tehdit suçlarında görevli mahkeme asliye ceza mahkemesidir; nitelikli hâlde ceza üst sınırı yedi yıl olduğundan ağır ceza mahkemesi görevli olmaz. Yetki kural olarak suçun işlendiği yer mahkemesine aittir. Süre; dosyanın uzlaştırmaya gönderilip gönderilmediği, tanıkların dinlenmesi, delillerin toplanması ve mahkemenin iş yüküne göre değişir. Temel tehdit dosyalarında uzlaştırma ile dosyanın erken kapanması mümkündür; nitelikli hâlde ise yargılama genellikle daha uzun sürer. Dava zamanaşımı süresi işlediğinden, uzun süren dosyalarda zamanaşımı kontrolü de yapılmalıdır.

Sonuç

Tehdit suçu (TCK m. 106), hayat, vücut veya cinsel dokunulmazlığa yönelik saldırı bildiriminde altı aydan iki yıla kadar, nitelikli hâllerde ise 4 Haziran 2025'ten itibaren iki yıldan yedi yıla kadar hapisle cezalandırılır. Malvarlığına veya başka bir kötülüğe yönelik tehdit mağdurun şikâyetine bağlıdır ve şikâyet süresi altı aydır. Temel tehdit uzlaştırma kapsamındadır; nitelikli hâller değildir. Dava zamanaşımı temel hâlde sekiz, kesilme hâlinde en çok on iki yıldır.

Tehdit dosyalarında sonucu çoğu zaman sözün ciddiyeti, bağlamı ve delillerin güvenilirliği belirler. Mağdur için delillerin korunması, sürelerin kaçırılmaması ve gerekirse koruma tedbirlerinin istenmesi; şüpheli için ise ifade öncesi hukuki destek alınması ve uzlaştırma imkânının değerlendirilmesi önem taşır. Bu rehberdeki bilgiler genel bilgilendirme amacı taşır ve her olay kendi koşullarıyla değerlendirilmelidir. Eskişehir'de tehdit soruşturması veya davasıyla karşı karşıya kalanlar ya da tehdit mağduru olanlar için Eskişehir Avukat Beyhan CAYMAZ ile dosyaya özel hukuki değerlendirme yapmak mümkündür.

• Anahtar ifadeler: tehdit suçu cezası, TCK 106, silahla tehdit, tehdit şikâyet süresi, tehdit uzlaştırma, kadına karşı tehdit, mesajla tehdit.